Την απάντηση της Επιτροπής Ανταγωνισμού αναφορικά με την ανάθεση των προγραμμάτων «Εξοικονομώ» και «Αλλάζω Συστήματα Θέρμανσης & Θερμοσίφωνα» στους παρόχους ενέργειας, προώθησε στη Βουλή ο Υπουργός Ανάπτυξης κ. Θεοδωρικάκος.
Συγκεκριμένα, ο κ. Υπουργός, απαντώντας σε κατάθεση αναφοράς στη Βουλή σχετικά με τη σχεδιαζόμενη ανάθεση των προγραμμάτων «Εξοικονομώ» και «Αλλάζω Συστήματα Θέρμανσης & Θερμοσίφωνα» στους παρόχους ενέργειας βάσει του επίσημου οδικού χάρτη για την εξοικονόμηση ενέργειας στα κτίρια που ενέκρινε και εξέδωσε το ΥΠΕΝ, σημειώνει πως τα διαλαμβανόμενα στη συγκεκριμένη αναφορά εκφεύγουν των αρμοδιοτήτων του Υπουργείου Ανάπτυξης και ως εκ τούτου, διαβίβασε σχετικό έγγραφο της Επιτροπής Ανταγωνισμού.
Στο έγγραφό της μεταξύ άλλων η Επιτροπή Ανταγωνισμού σημειώνει πως στον οδικό χάρτη για την εξοικονόμηση ενέργειας στα κτίρια καθορίζονται καινοτόμες παρεμβάσεις ενεργειακής απόδοσης, συμπεριλαμβανομένων χρηματοδοτικών μέσων που δεν βασίζονται σε επιχορηγήσεις. Παραδέχεται δε πως μεταξύ των μηχανισμών, περιλαμβάνονται διάφορα μοντέλα τμηματικής εξόφλησης της επένδυσης μέσω των λογαριασμών ρεύματος και αναφέρεται ότι σε αυτή την περίπτωση τη διαχείριση, πράγματι, θα έχουν οι πάροχοι ηλεκτρικής ενέργειας ή/και εταιρείες παροχής ενεργειακών υπηρεσιών (ESCOs). Παρόλα αυτά, όπως επισημαίνει η Επιτροπή Ανταγωνισμού, δεν αναφέρεται στον οδικό χάρτη η αποκλειστική διαχείριση των συγκεκριμένων προγραμμάτων ενεργειακής αναβάθμισης από τις ανωτέρω αναφερόμενες εταιρείες και ως εκ τούτου δεν προκύπτει ευχερώς τυχόν αποκλεισμός άλλων επιχειρήσεων από τη δυνατότητα συμμετοχής στην διαδικασία υποβολής αιτήσεων, διαχείρισης και υλοποίησης του εκάστοτε προγράμματος για λογαριασμό των πελατών τους.
Διαβάστε παρακάτω αναλυτικά την απάντηση της Επιτροπής Ανταγωνισμού:
Θέμα: «Αντίθεση του Εμπορικού Συλλόγου Δράμας στην ανάθεση των προγραμμάτων ‘Εξοικονομώ’ και ‘Αλλάζω Συστήματα Θέρμανσης & Θερμοσίφωνα’ στους παρόχους ενέργειας»
Σχετ.: Το με αρ. πρωτ. 65890/27.08.2025 έγγραφό σας με το οποίο μας διαβιβάστηκε η υπ’ αριθ. πρωτ. 2894/27.08.2025 Αναφορά του κ. Αναστάσιου Νικολαίδη, βουλευτή νομού Δράμας του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής
Σε απάντηση της υπό ανωτέρω σχετ. διαβιβασθείσας Αναφοράς, σας γνωρίζουμε ότι η Επιτροπή Ανταγωνισμού («ΕΑ») είναι αποκλειστικώς αρμόδια για τη διαπίστωση παραβάσεων των άρθρων 1, 1A και 2 του ν. 3959/2011 περί «Προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισμού», όπως ισχύει, καθώς και των άρθρων 101 και 102 της Συνθήκης για τη Λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΣΛΕΕ). Στο πλαίσιο αυτό, η Γενική Διεύθυνση Ανταγωνισμού διερευνά είτε αυτεπαγγέλτως είτε κατόπιν τεκμηριωμένης καταγγελίας συμπεριφορές επιχειρήσεων ή ενώσεων επιχειρήσεων, για να διαπιστώσει τυχόν παραβάσεις του ανωτέρω αναφερόμενου νόμου, καθώς και των άρθρων 101 και 102 της ΣΛΕΕ, ήτοι απαγορευμένες συμπράξεις μεταξύ των επιχειρήσεων ή καταχρηστική εκμετάλλευση της δεσπόζουσας θέσης που κατέχουν μία ή περισσότερες επιχειρήσεις στην αγορά. Περαιτέρω, σημειώνεται ότι η κρατική δράση στο πλαίσιο άσκησης δημόσιας εξουσίας δεν συνιστά καταρχήν οικονομική δραστηριότητα και, επομένως, μπορεί να εξαιρείται από την εφαρμογή των άρθρων 101 και 102 ΣΛΕΕ, τα οποία εφαρμόζονται αποκλειστικά στις αντίθετες προς τον ανταγωνισμό ενέργειες επιχειρήσεων ή ενώσεων επιχειρήσεων με δική τους πρωτοβουλία[1]. Ωστόσο, η κρατική ρύθμιση λαμβάνεται υπόψη κατά την εφαρμογή των εν λόγω άρθρων από την ΕΑ, όταν η κρατική ρύθμιση δεν εξαλείφει κάθε δυνατότητα ανταγωνισμού μεταξύ επιχειρήσεων, ο οποίος ενδέχεται να παρεμποδίζεται (εξαιτίας της κρατικής ρύθμισης), περιορίζεται ή νοθεύεται περαιτέρω από την αυτόβουλη συμπεριφορά επιχειρήσεων ή ενώσεων επιχειρήσεων, οπότε οι εν λόγω διατάξεις τυγχάνουν πλήρους εφαρμογής[2]. Τέλος, το άρθρο 23 του Ν. 3959/2011, παρέχει στην ΕΑ γνωμοδοτικές αρμοδιότητες. Ειδικότερα, η ΕΑ μπορεί, με δική της πρωτοβουλία[3], να παρέχει τη γνώμη της επί σχεδίων νόμων και λοιπών κανονιστικών ρυθμίσεων που μπορούν να εισαγάγουν εμπόδια στη λειτουργία του ελεύθερου ανταγωνισμού και να γνωμοδοτήσει για τυχόν τροποποίηση ή κατάργηση σχετικών ρυθμίσεων που οδηγούν σε έλλειψη συνθηκών ανταγωνισμού.
Στο πλαίσιο των ανωτέρω και ως προς την αναφορά που μας κοινοποιήσατε περί της ανάθεσης των προγραμμάτων «Εξοικονομώ» και «Αλλάζω Συστήματα Θέρμανσης και Θερμοσίφωνα» στους παρόχους ενέργειας και την σχετική αντίθεση του Εμπορικού Συλλόγου Δράμας σε αυτό, σημειώνουμε τα εξής:
Σύμφωνα με το άρθρο 25Α του ν. 4342/2015[4] και δυνάμει της Απόφασης του Υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας με αριθ. ΥΠΕΝ/ΔΕΠΕΑ/78489/637/Β/3686/15.7.2025, εκδόθηκε Οδικός Χάρτης για την εξοικονόμηση ενέργειας στα κτίρια, ο οποίος αποτελεί εργαλείο στρατηγικού σχεδιασμού για την επίτευξη των εθνικών στόχων ενεργειακής αποδοτικότητας και σύμφωνα με τον οποίο καθορίζονται καινοτόμες παρεμβάσεις ενεργειακής απόδοσης, συμπεριλαμβανομένων χρηματοδοτικών μέσων που δεν βασίζονται σε επιχορηγήσεις. Σύμφωνα με αυτόν, προβλέπεται μια σειρά μηχανισμών χρηματοδότησης με σκοπό την ευελιξία αποπληρωμής των έργων ενεργειακής αναβάθμισης των κτιρίων από τους ιδιοκτήτες αυτών. Μεταξύ των μηχανισμών, περιλαμβάνονται διάφορα μοντέλα τμηματικής εξόφλησης της επένδυσης μέσω των λογαριασμών ρεύματος και αναφέρεται ότι σε αυτή την περίπτωση τη διαχείριση, πράγματι, θα έχουν οι πάροχοι ηλεκτρικής ενέργειας ή/και εταιρείες παροχής ενεργειακών υπηρεσιών (ESCOs). Παρόλα αυτά, δεν αναφέρεται στο εν λόγω κείμενο η αποκλειστική διαχείριση των συγκεκριμένων προγραμμάτων ενεργειακής αναβάθμισης από τις ανωτέρω αναφερόμενες εταιρείες και ως εκ τούτου δεν προκύπτει ευχερώς τυχόν αποκλεισμός άλλων επιχειρήσεων από τη δυνατότητα συμμετοχής στην διαδικασία υποβολής αιτήσεων, διαχείρισης και υλοποίησης του εκάστοτε προγράμματος για λογαριασμό των πελατών τους.
Σε κάθε περίπτωση σημειώνεται ότι ο κρατικός σχεδιασμός θα πρέπει να συνεκτιμά τις επιπτώσεις μιας πολιτικής ή παρέμβασης στον ανταγωνισμό και να επιλέγει εκείνον τον τρόπο δράσης που οδηγεί σε περισσότερο ανταγωνισμό προς όφελος των καταναλωτών, καθώς σε ορισμένες περιπτώσεις οι κρατικές παρεμβάσεις στην εθνική οικονομία ενδέχεται να επηρεάσουν τη δομή της αγοράς ή τον ανταγωνισμό μεταξύ επιχειρήσεων περισσότερο από όσο είναι αναγκαίο για την επίτευξη των στόχων δημοσίου συμφέροντος τους οποίους εξυπηρετούν. Αυτό είναι πιθανό να συμβεί εάν για παράδειγμα η κρατική ρύθμιση περιορίζει τη δυνατότητα ορισμένων τύπων προμηθευτών ή παραγωγών να παρέχουν αγαθά ή υπηρεσίες, περιορίζει τη δυνατότητα των πελατών να αποφασίζουν από ποιον προμηθευτή θα αγοράσουν κ.λπ. Ένα κρατικό μέτρο μπορεί να επιβάλει περιορισμούς κατά τρόπο αντικειμενικό και οι οποίοι δικαιολογούνται από αποχρώντες λόγους δημοσίου ή κοινωνικού συμφέροντος και οι οποίοι σε κάθε περίπτωση πρέπει να τελούν σε συνάφεια προς το αντικείμενο και τον χαρακτήρα της ρυθμιζόμενης δραστηριότητας. Ωστόσο, δεν επιτρέπεται να φθάνουν μέχρι του σημείου να καθίσταται αδύνατη ή υπερμέτρως δυσχερής η πραγματοποίηση των θεμιτών σκοπών επιχειρηματικής δραστηριότητας, από τους οποίους εξαρτάται η επιβίωση της επιχειρήσεως ως οικονομικής μονάδας[5]. Περαιτέρω, σύμφωνα με τη συνταγματική αρχή της αναλογικότητας (άρθρο 25 παρ. 1 εδ. τέταρτο του Συντάγματος), οι επιβαλλόμενοι από τον νόμο περιορισμοί πρέπει να είναι πρόσφοροι και αναγκαίοι για την επίτευξη του επιδιωκόμενου από τον νομοθέτη σκοπού και να μην είναι δυσανάλογοι σε σχέση προς αυτόν[6].
Η ΕΑ στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων της, ως εκτέθηκαν ανωτέρω, παρεμβαίνει κατά άμεση προτεραιότητα όπου κρίνεται απαραίτητο και εξετάζει κάθε σχετική περίπτωση που υποπίπτει στην αντίληψή της.
[ Πηγή: news.b2green.gr ]